فارسی تک یه ویرایشگر (Editor) فارسی- انگلیسی و دو منظوره هست که بر اساس نرم افزار
TeX
(بخونید "تِک") که توسط دونالد کنوث استاد دانشگاه استنفورد آمریکا نوشته شده، هست و از نظر ساختاری شباهت زیادی به TeX داره. نرم افزار TeX نرم افزاریه که در واقع یه سیستم برای تهیه ی مقالات و کتابهای علمی(مخصوصاً ریاضی) هست. نرم افزار TeX قدرت خارق العاده ای تو تهیه ی مقالات علمی و نه فقط مقالات علمی داره. این نرم افزار یه نرم افزار هوشمنده. فارسی تک هم همین قابلیت ها رو داره. فارسی تک در واقع یه نرم افزار برای تهیه ی مقالات و کتابهای علمی به زبان فارسی هست. فارسی تک مانند TeX یه نرم افزار هوشمنده و قابلیتهایی رو داره که خیلی از ویرایشگرهای دیگه (مثل MS Word ) ندارن. در ادامه با این خصوصیتها بیشتر آشنا میشیم.
تاریخچه ی فارسی تک
استارتهای اولیه برای تولید نرم افزار فارسی تک در سال ۱۳۷۰ و اون هم تو دانشکده ی علوم کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف زده شد. در واقع این کار یه پروژه بود که به مدیریت دکتر محمد قدسی و با همکاری تنی چند از دانشجویان مهندسی کامپیوتر انجام شد. لیست اعضای پروژه ی فارسی تک رو می تونین تو اینجا ببینین. این گروه تونست در مهرماه ۱۳۷۵ اولین نسخه ی فارسی تک رو که تحت DOS اجرا می شد رو ارائه کنه. محیط اولین نسخه ی فارسی تک شباهت زیادی به محیط زبان برنامه نویسی Pascal داشت. اگه کنجکاو شدین که چه محیطی داشت می تونین از اینجا فایلشو دانلود کنین. البته پیشنهاد می کنم که کنجکاو نشین!
چون ممکنه عواقب سوئی چون استفراغ، سو هاضمه و ... با دیدن محیط این نسخه از فارسی تک در انتظارتون باشه!
این رو هم بگم که تو این ۱۳ سالی که از عمر فارسی تک می گذره کمکهای ناچیزی(در حد صفر) به این نرم افزار شده و این ممکنه که سازندگان این نرم افزار رو دلسرد کنه. البته فارسی تک بر اساس قانون توزیع نرم افزار GNU (بخونید "گنو") هست و کاملاً مجانیه. این روند ادامه داشت تا الان که نسخه ی alpha فارسی تک تحت ویندوز اومده.
ویژگیهای فارسی تک
فارسی تک درسته که یک نرم افزار حروفچینیه اما مثل MS Word نیست که شما مستقیماً بیاین متنتون رو تایپ کنین و بعدش هم خداحافظ! نه، شما باید برای متنی که می خواین اون رو بدست بیارین برنامه بنویسین. شاید بعضی هاتون بگین که چه کاریه؟! میریم مثل بچه آدم تایپ می کنیم یه لیوان آب هم روش! این حرف ممکنه واسه یه مقاله ی کوچولوی ۳،۲ صفحه ای درست باشه اما واسه مقاله های حجیم، کتابها و پایان نامه ها درست نیست. تازه آدم کارش پر خطا هست. واسه همین ما می یایم برنامه می نویسیم که علاوه بر اینکه کار راحت میشه تازه ماشین(کامپیوتر) میاد کار ما رو انجام می ده و احتمال خطای کامپیوتر خیلی پایینه. علاوه بر این فارسی تک دارای امکاناتی مثل شماره گذاری خودکار صفحات، شماره گذاری فرمولها، شماره گذاری عکسها، شماره گذاری سرفصلها و ... هست که اون رو به یه ویرایشگر خارق العاده تبدیل کرده. بنابراین مشخص شد که توانایی فارسی تک تنها تو فرمول و نویسی و ... نیست بلکه تواناییهای خارق العاده ی دیگه ای هم داره.
................................
و حالا لوگوی فارسی تک به فارسی و انگلیسی رو نمایش می دم:


و حالا هم لوگوی TeX رو ببینین:

فعلاً بای....![]()